ผลของหมอกควันไฟป่าต่อปริมาตรปอดและสมรรถภาพปอดในคนปกติสุขภาพดี

Abstract

ปัญหาสำคัญของภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย คือ ปัญหาหมอกควันจากการบุกรุกทำลายป่าโดยมนุษย์และไฟป่าตามธรรมชาติส่งผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชนโดยเฉพาะผู้ป่วยโรคทางเดินหายใจ แต่การวิจัยส่วนใหญ่ศึกษาผลของหมอกควันในผู้ป่วยหรือกลุ่มเสี่ยง ยังไม่มีการศึกษาในคนสุขภาพดีที่สัมผัสฝุ่นควัน ดังนั้น การศึกษาครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาผลของหมอกควันต่อการเปลี่ยนแปลงของปริมาตรปอดและสมรรถภาพปอดในคนสุขภาพดี และ 2) เพื่อประเมินรูปแบบความผิดปกติของระบบทางเดินหายใจภายหลังได้รับหมอกควันเป็นระยะเวลานานโดยรูปแบบการศึกษาเป็นการศึกษาเชิงส ารวจวิเคราะห์แบบตัดขวาง ในกลุ่มอาสาสมัครที่มีสุขภาพดีจำนวน 195 คน (อายุเฉลี่ย 45.97±9.87 (25-60) ปี) ซึ่งอาศัยอยู่ในพื้นที่ภาคเหนือไม่ต่ ากว่า 3 ปี โดยวัดปริมาตรปอดและสมรรถภาพปอดด้วยเครื่องสไปโรเมตรีย์ และเปรียบเทียบกับค่าปกติของประชากรไทย ผลการศึกษาพบว่า อาสาสมัครมีสัดส่วนระหว่างค่า FEV1/FVC ปกติ คือเฉลี่ยเท่ากับ 92.69±6.15 (ร้อยละ 108.08±7.13 ของค่าปกติ) ส่วนปริมาตรอากาศขณะหายใจออกมากและเร็วที่สุด (forced vital capacity, FVC) และช้า (slow vital capacity, SVC) ปริมาตรอากาศขณะหายใจออกแรงและเร็วที่สุดในหนึ่งวินาที(forced expiratory volume in one second, FEV1) และอัตราการไหลของอากาศหายใจออกสูงสุด (peak expiratory flow rate, PEF) ตำ่กว่าค่าปกติเท่ากับ -0.48±0.44 ลิตร -0.87±0.53 ลิตร -0.22±0.40 ลิตร และ -2.79±1.52 ลิตรต่อวินาที (p=0.000)ตามลำดับ จึงสรุปได้ว่า สัดส่วนระหว่าง FEV1/FVC (FEV1%) ที่ปกติบ่งชี้ว่าไม่มีการอุดกั้นของทางเดินหายใจในประชากรส่วนใหญ่ แต่พบว่ามีค่า SVC และ FVC ตำ่กว่าค่าปกติแสดงว่ามีการจ ากัดการขยายตัวของปอดหรือทรวงอกในประชากรส่วนใหญ่และค่าความชุกของผู้ที่มีการอุดกั้นของทางเดินหายใจและความชุกของผู้ที่มีการจำกัดการขยายตัวของปอดเท่ากับ 8.7 และ 84.1 ต่อประชากร 100 คน ตามลำดับ ดังนั้นการสัมผัสหมอกควันต่อเนื่องเป็นระยะเวลายาวนานตั้งแต่ 3 ปีขึ้นไป ท าให้เนื้อปอดสูญเสียความสามารถในการขยายตัวและส่งผลให้ความชุกของผู้ที่มีการจำกัดการขยายตัวของทรวงอกเพิ่มสูงขึ้น

Author

ทัศวิญา พัดเกาะ

Journal

ฐานข้อมูลโครงสร้างพื้นฐานภาครัฐด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 2556

Keywords

หมอกควันไฟป่า, การอุดกั้นทางเดินอากาศ, การจำกัดการขยายตัวของปอด, ความชุก, ภาคเหนือของประเทศไทย

References

http://www.tnrr.in.th/2558/?page=result_search&record_id=10010203